Pierwszy tom cyklu wydawniczego "Pamiętniki Śląskie"
Pielgrzymka Piotra Rindfleischa z Wrocławia do Ziemi Świętej w 1496 roku
Z ogromną przyjemnością, choć i z pewną tremą, zawsze towarzyszącą nowym wyzwaniom, oddajemy w Państwa ręce pierwszy tom nowego cyklu wydawniczego "Pamiętniki Śląskie". Cykl ten to wspólna inicjatywa Domu Współpracy Polsko-Niemieckiej i Fundacji "Zamek Chudów", które to instytucje już od wielu lat w rozmaity sposób działają na rzecz wspierania kultury i propagowania historii Śląska, a także popularyzacji i wspólnego odkrywania różnorodnych źródeł górnośląskiego dziedzictwa kulturalnego.
Wielokulturowość tego wyjątkowego w skali Europy Środkowej regionu i jego bardzo złożona historia, której najbardziej wyrazistym przykładem jest choćby prawie zupełna wymiana etniczna mieszkańców w przeciągu ostatnich sześćdziesięciu lat spowodowały, że dziś na nowo musimy odkrywać historię Śląska a przez to i odbudowywać tożsamość jego mieszkańców.
Śląsk rozwijał się i przekształcał przez stulecia poza granicami polskiego państwa i żył poza życiem Polski. Wpisany był szczególnie w orbitę oddziaływania języka i kultury niemieckiej i był jedną z jej najpłodniejszych przestrzeni. Świadczy o tym długa lista wybitnych postaci, ludzi kultury, nauki, polityki czy gospodarki, którzy tu przyszli na świat, tu się kształcili i tu tworzyli swoje dzieło życia. Po zakończeniu drugiej wojny światowej na mocy postanowień konferencji jałtańskiej Polska przejęła tę ziemię jako część swojego narodowego terytorium, z upływem czasu część coraz bardziej oczywistą, choć wciąż wielu z nas jest mało świadomych społecznej, kulturalnej, historycznej i ekonomicznej odmienności tego oryginalnego regionu Europy i wkładu Niemców w jego rozwój.
Ze względu na barierę językową liczne niemieckojęzyczne pamiętniki śląskie, które publikowano drukiem w XIX i XX wieku, dzięki czemu były powszechnie znane i komentowane, nie są dziś praktycznie znane poza wąską grupą specjalistów zajmujących się tymi materiałami przede wszystkim w celach naukowych.
Swoje wrażenia z życia i zamieszkiwania na Śląsku lub tylko podróży po nim spisywali także Polacy - arystokracja, artyści, przemysłowcy, mieszczanie. Jednak także i ta grupa wielce ciekawych źródeł historycznych jest bardzo słabo znana, a w większości przypadków nigdy nie doczekała się krytycznego opracowania ze strony historyków.
Seria, której otwarcie stanowi niniejsza pozycja, ma za zadanie dotrzeć do każdego czytelnika, którego interesuje historia śląskiej ziemi. Z racji, iż pamiętniki powstawały w określonej rzeczywistości historycznej - oczywistej dla autora, a nie zawsze oczywistej dla współczesnego odbiorcy, każda pozycja zawierać będzie także szersze przedstawienie ówczesnych realiów, odniesienie do istniejących opracowań historyków polskich i niemieckich.
Autorzy niniejszego opracowania to historycy - pracownicy naukowi Uniwersytetu Wrocławskiego. Ich praca została uzupełniana przez tłumacza, opracowującego tekst. W przypadku oryginalnych tekstów o starszej metryce praca samego tłumacza przynosi bowiem ciekawe spostrzeżenia, wynikające z charakteru języka, jakim posługiwał się autor pamiętnika. Natomiast stan badań naukowych nad tematyką pielgrzymek przedstawił dr Jan Hirschbiegel, pracownik naukowy Uniwersytetu w Kilonii, autor wielu publikacji poświęconych temu zagadnieniu.
Jako pierwszy z cyklu "Pamiętników Śląskich" przedstawiamy Państwu krytycznie opracowany opis podróży wrocławianina Piotra Rindfleischa do Ziemi Świętej. Pamiętnik ten zachował się w XVI-wiecznym odpisie w zbiorach Biblioteki Uniwersyteckiej we Wrocławiu.
Zapraszamy więc Państwa do podróży śladami Piotra Rindfleischa i do intelektualnej przygody na długiej jeszcze drodze ku odkrywaniu bogatych źródeł historii i kultury, które niewątpliwie wzbogacą nasze poznanie śląskiej ziemi i - zgodnie z intencją wydawców - pobudzą do własnych odkryć.
|
